Chiến lược toàn cầu hạn chế mức độ đề kháng kháng sinh của Tổ chức Y tế Thế giới Nhiễm khuẩn hô hấp trên ,AIDS, tiêu chảy, lao và sốt rét là năm bệnh nhiễm giết người hàng đầu trên thế giới. Điều cần ghi nhận là đối với những căn bệnh này hiện nay không có các vắc xin hiệu quả và sự gia tăng nhanh chóng mức độ đề kháng với kháng sinh đă làm giảm khả năng chữa trị bệnh thành công ở nhiều quốc gia. Chỉ có một số ít kháng sinh mới đang được phát triển, một số công ty dược phẩm lớn đă t́nh nguyện rút lui khỏi việc nghiên cứu và phát triển trong lĩnh vực này. Những can thiệp nhằm giảm sự gia tăng và lan rộng đề kháng đang ngày càng trở nên cấp bách. Tỷ lệ phế cầu khuẩn đề kháng với penicillin đang gia tăng nhanh chóng (ví dụ: Nam Triều Tiên đến nay đang báo cáo mức độ kháng 70%). Tương tự, vấn đề kháng thuốc của Shigella và Salmonella spp. đối với cả ba kháng sinh “đầu tay” (ampicillin, co-trimoxazole, nalidixic acid) đă gia tăng đến mức những tác nhân này thường không mang lại hiệu quả. Lao đa kháng thuốc đă gia tăng đáng kể, đặc biệt ở Châu Phi và những nước thuộc Liên Xô cũ, tạo ra một hiểm họa y tế cơ bản và làm suy yếu những phát kiến y tế khác. Sự đề kháng của những chủng kư sinh trùng sốt rét đối với cả hai thuốc chloroquin và fansidar đang lan rộng, làm xói ṃn trầm trọng nhiều chiến dịch pḥng chống sốt rét. Các nhiễm khuẩn mắc phải tại bệnh viện đă được mô tả tốt ở những nước phát triển, tuy nhiên vấn đề này hiện nay đang trở nên cấp bách tại các nước đang phát triển, trong số này nhiều quốc gia có những biện pháp kiểm soát nhiễm khuẩn bệnh viện rất tốn kém. Vi khuẫn Gram (-) đa kháng và MRSA có tầm quan trọng ngày càng tăng tại các nước này và kháng sinh cần thiết cho việc điều trị những trường hợp đó thường quá đắt. Điều nghịch lư là trong khi 70% bệnh nhân ở Châu Phi cận Sahara và khỏang 1/3 dân số thế giới nói chung thiếu điều kiện tiếp cận với những thuốc cơ bản, th́ lại có khoảng 50% những toa thuốc kê kháng sinh cho bệnh nhân ngoại trú ở những quốc gia như Australia, USA và Canada được đánh giá là không cần thiết. Trước t́nh h́nh như vậy, gần đây Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) đă đề ra Chiến lược Toàn cầu Hạn chế Mức độ Đề kháng Kháng sinh. Chiến lược này khái quát những yếu tố khác nhau liên quan đến sự cấp bách của vấn đề đề kháng kháng sinh, các yếu tố thúc đẩy việc lan rộng sự đề kháng và những hành động cần thiết. Chiến lược toàn cầu của WHO phác họa những đề nghị cho việc can thiệp ở cấp địa phương, quốc gia và trên toàn cầu. Những yếu tố chính bao gồm: 1. Sử dụng kháng sinh hợp lư. 2. Tiếp cận với những kháng sinh có chất lượng cao. 3. Ngừa bệnh và kiểm soát nhiễm khuẩn bệnh viện. 4. Khảo sát tốt về tỷ lệ đề kháng tại từng quốc gia. 5. Xác định những nghiên cứu ưu tiên chính. Chiến lược toàn cầu này đề ra những vấn đề ưu tiên và qui tŕnh thực hiện, cho phép các quốc gia đang phát triển xác định những bệnh chính có tỷ lệ cao nhất tại khu vực của họ, và sau đó t́m ra những biện pháp ngăn ngừa chính làm chậm hoặc ḱm hăm sự gia tăng và lan rộng của vấn đề kháng thuốc. Hai tiêu chí ưu tiên hàng đầu là: chính phủ phải đặt vấn đề hạn chế sự đề kháng thành ưu tiên quốc gia, và những phương tiện thí nghiệm đối chiếu vi sinh chuyên biệt cần phải được thiết lập nhằm hợp tác hiệu quả trong những khảo sát dịch tễ về vấn đề kháng kháng sinh. Chiến lược Toàn cầu Hạn chế Mức độ Đề kháng Kháng sinh của WHO đă được sự ủng hộ của Hội đồng Y tế Thế giới và có thể t́m thấy trên trang web: www.Who.in/emc/amr. (Báo cáo tại Hội nghị Bệnh nhiễm Toàn cầu. 14/3/2002) |
